Journal of Diabetes Nursing

fa بررسی وضعیت پا در بیماران مبتلا به دیابت مراجعه کننده به مرکز آموزشی- درمانی رازی رشت در سال 1392 Assessment of foot condition in diabetic patients referred to Razi Educational-Therapeutic Center in Rasht, Iran in 2013 طرح برای مراقبت از پای دیابتی Care plan for diabetic foot پژوهشي Research مقدمه و هدف:  بیماریهای اندامهای تحتانی از جمله بیماری شریانهای محیطی، نوروپاتی محیطی، زخم پاها و نیز آمپوتاسیون اندامهای تحتانی، در افراد دیابتی شایعتر از افراد غیردیابتی است و 30% افراد بالای 40 سال را تحت تاثیر قرار می دهد. زخم های پا شایعترین، جدیترین و پرهزینهترین عوارض دیابت هستند و خطر مرگ را در بیماران دیابتی، 2-4 برابر افزایش میدهند و شناسایی عوامل خطر آن می تواند از ایجاد عوارض جبران ناپذیر آن جلوگیری نماید از این رو مطالعهای با هدف بررسی وضعیت پا در بیماران مبتلا به دیابت انجام گردید. مواد و روشها:  در این مطالعه مقطعی از نوع توصیفی_تحلیلی، بصورت نمونهگیری دردسترس، وضعیت پا در  355 بیمار دیابتی مراجعه کننده به مرکز آموزشی-درمانی رازی رشت در سال 1392 توسط یک پرستار آموزش دیده مورد بررسی قرار گرفت. دادهها از طریق مصاحبه و تکمیل پرسشنامه محقق ساخته جمع آوری شد. جهت تجزیه و تحلیل دادهها، از نرمافزار آماری SPSS نسخه 16 و آزمونهای آماری توصیفی و استنباطی مجذورکای و رگرسیون لوجستیک استفاده گردید و سطح معناداری کمتر از 05/0 معنادار در نظر گرفته شد. یافتهها:  براساس آزمون کای اسکویر میان زخمپا و پوست خشک و بدون تعریق(01/0P=)، فیشر(004/0P=)، اختلالدررشد ناخن هایپا(02/0P=)، تاول(008/0P=)، انگشتچکشی(05/0P=)، انگشتچنگالی(001/0P=)، مفصلشارکوت(02/0P=)، حس درد سطحی با سنجاق و حس ارتعاش با دیاپازون (001/0P=)، نبض پشت پایی و تیبیای خلفی راست و چپ(001/0P<)، جوشگاه زخم قبلی(001/0P=)، علت بستری در بیمارستان و سابقه بستری قبلی بعلت ضایعات پاها(001/0P=) ارتباط معنادار وجود دارد. تجزیه و تحلیل نهایی متغیرها بر اساس مدل رگرسیون لوجستیک، نشان داد که متغیرهای مرتبط با وضعیت پا در بیماران دیابتی، تاول، انگشتچنگالی و علت بستری در بیمارستان مرتبط با بیماری دیابت است. بحث و نتیجه گیری:  ازآنجایی که عواملی ازجمله تاول، انگشتچنگالی علت بستری در بیمارستان مرتبط با بیماری دیابت در بروز زخم پا تاثیرگذار هستند، پرستاران میتوانند با شناسایی این عوامل خطر نقش موثری در پیشگیری و درمان به موقع زخمپا داشته باشند. Introduction: Lower extremity conditions including peripheral artery disease, peripheral neuropathy, foot ulcer, and amputation are more common in diabetic patients, compared to non-diabetic cases. These conditions affect 30% of individuals, aged above 40 years. Foot ulcers are among the most common, serious, and costly complications associated with diabetes, causing a two- to four-fold increase in the risk of mortality; therefore, identification of risk factors can help prevent the irreparable side-effects. In the present study, we aimed to determine the foot condition in diabetic patients. Methodology: In this descriptive, cross-sectional study, foot condition was analyzed in 355 diabetic patients, referred to Razi Educational-Therapeutic Center in Rasht, Iran in 2013. The subjects were selected via convenience sampling and were evaluated by a trained nurse. Data were collected through interviews and a researcher-made questionnaire. For statistical analysis, descriptive and inferential statistics, Chi-square, and logistic regression analysis were calculated and performed, using SPSS version 16. P-value less than 0.05 was considered statistically significant. Results: Based on the Chi-square test results, there was a significant relationship between foot ulcer and dry skin (without sweat) (P=0.01), fissure (P=0.004), impaired growth of toenails (P=0.02), blister (P=0.008), hammer toe (P=0.05), claw toe (P=0.001), Charcot arthropathy (P=0.02), superficial pain (induced by a pin), vibrational sense (induced by a tuning fork) (P=0.001), pulse of dorsalis pedis artery and right/left posterior tibia (P<0.001), ulcer scar (P=0.001), cause of hospitalization, and history of hospitalization due to foot problems (P=0.001). Based on the logistic regression analysis, variables associated with diabetic foot condition included blister, claw toe, and cause of hospitalization due to diabetes. Conclusion: Since blister, claw toe, and cause of hospitalization seem to be associated with foot ulcer, nurses can play an important role in the prevention and timely treatment of foot ulcers through identifying the risk factors. پای دیابتی, دیابتشیرین, زخمپا Diabetic foot, Diabetes mellitus, Foot ulcer 99 111 http://jdn.zbmu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-133-2&slc_lang=fa&sid=1 P Piran پگاه پیران pegahpiran@yahoo.com 10031947532846001675 10031947532846001675 Yes 1. Department of Nursing, Faculty of Nursing and Midwifery, Hormozgan University of Medical Sciences, Bandar Abbas, Iran گروه پرستاری، دانشکده پرستاری و مامایی، دانشگاه علوم پزشکی هرمزگان، بندرعباس، ایران F Joukar فرحناز جوکار 10031947532846001676 10031947532846001676 No Department of Nursing, Social Determinants of Health Research Center, School of Nursing and Midwifery, Guilan University of Medical Sciences, Rasht, Iran گروه پرستاری، مرکز تحقیقات عوامل اجتماعی موثر بر سلامت، دانشکده پرستاری و مامایی، دانشگاه علوم پزشکی گیلان، رشت، ایران S Moosavi ساقی موسوی 10031947532846001677 10031947532846001677 No Department of Nursing, School of Nursing and Midwifery, Guilan University of Medical Sciences, Rasht, Iran گروه پرستاری، دانشکده پرستاری و مامایی، دانشگاه علوم پزشکی گیلان، رشت، ایران Z Atrkar-roushan زهرا عطرکار روشن 10031947532846001678 10031947532846001678 No Social Determinants of Health Research Center, School of Medicine, Guilan University of Medical Sciences, Rasht, Iran مرکز تحقیقات عوامل اجتماعی موثر بر سلامت، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی گیلان، رشت، ایران